جاده واخان افتتاح می‌شود، اما زیرساخت‌های مرزی برای ترانزیت آماده نیست

مقام‌های محلی اداره طالبان در بدخشان اعلام کرده‌اند که جاده واخان پس از چند سال کار ساختمانی تکمیل شده و امروز، یکشنبه ۱۲ مهر، به بهره‌برداری می‌رسد. با این حال، کارشناسان می‌گویند نبود گمرک رسمی، مراکز بارگیری و سازوکارهای تجاری استاندارد، مانع تبدیل‌شدن این مسیر به یک دهلیز ترانزیتی فعال است.

این جاده ۱۲۱ کیلومتر طول دارد و از منطقه بروغیل تا نقطه صفر مرزی چین امتداد می‌یابد. عرض مسیر بین ۷ تا ۱۰ متر است و در امتداد آن چندین پل و آب‌رو ساخته شده است.

امان‌الله چهره، رئیس توسعه روستایی اداره طالبان در بدخشان، تکمیل جاده را گامی برای اتصال زمینی افغانستان با چین خوانده است. وزارت توسعه روستایی اداره طالبان نیز پیش‌تر مدعی شده بود که با تکمیل این مسیر، افغانستان برای نخستین‌بار از راه زمینی به چین وصل می‌شود.

به گفته کارشناسان اقتصادی، بهره‌برداری تجاری از جاده به ایجاد گمرک رسمی، تأسیسات مرزی و مراکز بارگیری نیاز دارد؛ امکاناتی که به گفته آنان هنوز در واخان وجود ندارد. نگرانی‌های امنیتی در بدخشان نیز پابرجاست؛ این ولایت در ماه‌های اخیر شاهد درگیری‌های پراکنده، عملیات ضد اداره طالبان و فعالیت گروه‌های مسلح بوده است.

تحلیلگران می‌گویند چین به دلیل بی‌ثباتی امنیتی تاکنون از ایجاد گمرک رسمی یا سرمایه‌گذاری بزرگ در این دهلیز خودداری کرده و امنیت را شرط همکاری دانسته است. گزارش‌هایی که به تصاویر ماهواره‌ای استناد کرده‌اند نیز از محدودبودن فعالیت ساختمانی در بخش‌هایی از مسیر در سال‌های گذشته خبر داده و درباره سرعت پیشرفت پروژه پرسش‌هایی مطرح کرده‌اند.

جاده از منطقه‌ای کوهستانی با ارتفاع ۳۰۰۰ تا ۶۸۰۰ متر می‌گذرد؛ جایی که سرمای شدید، مسیرهای دشوار و هزینه بالای نگهداری می‌تواند استفاده پایدار از آن را دشوار سازد. موفقیت این مسیر در تجارت و ترانزیت، به تأمین امنیت، همکاری چین و سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های مرزی وابسته دانسته می‌شود.