توافق اصولی سه کشور برای دهلیز ترانزیتی جدید

یک مقام ارشد دولت ازبکستان اعلام کرده است که این کشور همراه با افغانستان و پاکستان بر سر ایجاد یک دهلیز مشترک ترانزیتی به توافق اصولی رسیده‌اند؛ دهلیزی که آسیای مرکزی را به بنادر بحیره عرب وصل خواهد کرد.

جاسوربیک چوروف، معین وزارت ترانسپورت ازبکستان، به رسانه «اوراسیا نت» گفته است که بررسی‌های تخنیکی این پروژه آغاز شده و سروی مسیر نیز جریان دارد. او این اظهارات را در نشست سالانه بانک انکشافی آسیا در شهر سمرقند مطرح کرده و افزوده است که مرحله بعدی، جلب سریع سرمایه‌گذاری و مشخص‌سازی شرکای علاقمند به این طرح خواهد بود.

به گفته این مقام ازبک، مسیر پیشنهادی از شرق افغانستان عبور می‌کند و از طریق پاکستان به بنادر کراچی و گوادر وصل می‌شود. او همچنان تصریح کرده که مسیر دیگر دسترسی ازبکستان به آب‌های آزاد از طریق بندرعباس ایران، در شرایط کنونی به دلیل وضعیت «غیرقابل پیش‌بینی» منطقه عملی نیست.

چوروف تأکید کرده است که کشورهای آسیای مرکزی باید به‌گونه مشترک برای ایجاد دهلیزهای جدید ترانزیتی همکاری کنند تا اجرای چنین پروژه‌هایی با تأخیر مواجه نشود.

با این حال، گزارش‌ها نشان می‌دهد که دهلیز افغانستان–پاکستان–ازبکستان با چالش‌های جدی روبه‌رو است؛ از جمله مشکلات مالی، وضعیت امنیتی در افغانستان، تنش‌های دوامدار میان کابل و اسلام‌آباد و به‌رسمیت شناخته نشدن اداره طالبان از سوی کشورهای غربی. این عوامل می‌تواند روند تطبیق پروژه را با ابهام همراه سازد.

براساس گزارش، هرچند پس از درگیری‌های اوایل سال جاری میان افغانستان و پاکستان یک آتش‌بس شکننده برقرار شده، اما تنش‌ها همچنان ادامه دارد و احتمال تأثیرگذاری آن بر پیشرفت این دهلیز ترانزیتی وجود دارد.

اداره طالبان تاکنون در مورد این توافق و جزئیات آن ابراز نظر نکرده است؛ در حالی‌که شفاف‌سازی درباره تعهدات، تضمین‌های امنیتی و چارچوب‌های اجرایی چنین پروژه‌ای برای جلب اعتماد سرمایه‌گذاران و مردم افغانستان اهمیت اساسی دارد.