یونیسف: ۸.۸ میلیون کودک در افغانستان در معرض خطرات اقلیمی

صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف) در تازه‌ترین گزارش خود هشدار داده است که بیش از ۸.۸ میلیون کودک در افغانستان به‌طور هم‌زمان در معرض حداقل سه خطر اقلیمی قرار دارند؛ تهدیدهایی که به گفته این نهاد، سلامت، آموزش و بقای آنان را مستقیماً تحت تأثیر قرار می‌دهد.

در «گزارش خطر اقلیمی کودکان ۲۰۲۶» که روز سه‌شنبه منتشر شد، آمده است حدود ۲۱ میلیون کودک در افغانستان زندگی می‌کنند و ۴۱ درصد آنان با ترکیبی از سیلاب، خشک‌سالی، موج‌های شدید گرما و طوفان‌های گرد و غبار روبه‌رو اند. این گزارش تأکید می‌کند که افغانستان در میان کشورهای جنوب آسیا از نظر آسیب‌پذیری کودکان در برابر تغییرات اقلیمی در جایگاه بسیار نگران‌کننده‌ای قرار دارد.

بر بنیاد یافته‌های این گزارش، بیش از ۷۵ درصد کودکان در کشور در معرض خشک‌سالی قرار دارند و بیش از ۵۰ درصد با موج‌های گرمایی طولانی و شدید دست‌وپنجه نرم می‌کنند. همچنان بیش از ۱.۷ میلیون کودک در معرض خطر سیلاب‌های رودخانه‌ای اند؛ رویدادهایی که همه‌ساله بخش‌هایی از ساحات مسکونی را تخریب می‌کند.

یونیسف تصریح کرده است که این تهدیدها صرفاً پدیده‌های محیط‌زیستی نیست، بلکه خدمات اساسی مورد نیاز کودکان را مختل می‌کند؛ از جمله دسترسی به آب پاک، مراقبت‌های صحی، تغذیه مناسب و آموزش. این نهاد ضعف گسترده خدمات اساسی برای کودکان در برابر شوک‌های اقلیمی را یکی از عوامل اصلی آسیب‌پذیری بالا در افغانستان عنوان کرده است.

در حالی‌که بحران سوءتغذیه نیز در سطح گسترده ادامه دارد، یونیسف هشدار داده است که تغییرات اقلیمی وضعیت را پیچیده‌تر می‌سازد. به گفته این گزارش، میلیون‌ها کودک زیر پنج سال به درمان سوءتغذیه نیاز دارند و ناامنی غذایی همچنان در سطح بلند قرار دارد. خشک‌سالی و گرمای شدید با فشار بر سیستم‌های غذایی و کاهش دسترسی به آب آشامیدنی، خطر سوءتغذیه حاد را افزایش می‌دهد.

کارشناسان بارها تأکید کرده‌اند که مدیریت مؤثر بحران‌های اقلیمی نیازمند برنامه‌ریزی شفاف، دسترسی آزاد نهادهای امدادرسان و سرمایه‌گذاری پایدار در زیربناهای عامه است؛ مواردی که در شرایط کنونی و محدودیت‌های موجود در کشور با چالش‌های جدی روبه‌رو اند. اداره طالبان تاکنون برنامه جامع و قابل سنجشی برای کاهش آسیب‌پذیری کودکان در برابر تغییرات اقلیمی ارائه نکرده است.

یونیسف در پایان از جامعه جهانی خواسته است تا برای تقویت خدمات مقاوم در برابر تغییرات اقلیمی در افغانستان، به‌ویژه در بخش‌های صحت، تغذیه، آب و فاضلاب، آموزش و حمایت اجتماعی، سرمایه‌گذاری فوری انجام دهد. این نهاد همچنین بر ایجاد مکتب‌های مقاوم در برابر تغییرات اقلیمی تأکید کرده و آن را راهی برای تداوم آموزش کودکان در زمان بحران دانسته است.