بازگشت جمعه‌خان فاتح پس از اعلام وفاداری به طالبان

رسانه حریت، وابسته به اداره طالبان، گزارش داده است که جمعه‌خان فاتح، فرمانده محلی ناراضی این گروه، پس از «سپردن تعهد و اعلام وفاداری» به نظام طالبان، روز شنبه ۲۰ سرطان از فیض‌آباد به درواز بازگشت. به گفته این رسانه، او با تضمین فصیح‌الدین فطرت برای گفت‌وگو به مرکز ولایت بدخشان منتقل شده بود.

با وجود این تحول، جزئیاتی از محتوای گفت‌وگوها و توافق‌های احتمالی میان دو طرف منتشر نشده است. محمداسماعیل غزنوی، والی اداره طالبان در بدخشان، جمعه‌خان فاتح را فردی «متعهد و وفادار» توصیف کرده و گفته است که او در کنار این گروه باقی خواهد ماند.

در ویدیویی که حریت نشر کرده، جمعه‌خان فاتح سوار بر یک چرخبال دیده می‌شود که با افراد مسلح طالبان خداحافظی می‌کند. این در حالی است که همین رسانه یک روز پیش گزارش‌ها درباره انتقال او به فیض‌آباد را «شایعه» و «بی‌اساس» خوانده بود؛ موضوعی که پرسش‌هایی را درباره شفافیت اطلاع‌رسانی اداره طالبان ایجاد کرده است.

منابع آگاه می‌گویند اختلاف‌های جمعه‌خان فاتح با رهبری طالبان عمدتاً بر سر انتصاب مقام‌های محلی، خلع سلاح نیروهای وفادار به او و چگونگی استخراج معادن طلای بدخشان بوده است. بدخشان از ولایت‌های دارای معادن طلا در شمال‌شرق کشور به شمار می‌رود و کنترل این منابع همواره محل منازعه میان چهره‌های محلی و رهبری مرکزی طالبان بوده است.

فرمان اخیر طالبان برای جلوگیری از استخراج غیرقانونی طلا، به‌گونه مستقیم منافع اقتصادی وابسته به جمعه‌خان فاتح را هدف قرار داده است. هم‌زمان، اداره طالبان در تلاش است نیروهای مسلح وفادار به او را که در ساختار رسمی این گروه جایگاه مشخص ندارند، خلع سلاح کند؛ اقدامی که می‌تواند نفوذ فرماندهان محلی را محدود سازد.

هبت‌الله آخندزاده، رهبر طالبان، پیش‌تر او را از سمت معاون والی زابل برکنار کرده بود و تصمیم داشت وی را به سمتی خارج از بدخشان بگمارد. با این حال، بر بنیاد اطلاعاتی که به رسانه‌ها رسیده، جمعه‌خان فاتح پیشنهادهای مطرح‌شده، از جمله ریاست یکی از اداره‌های استخبارات طالبان در کابل را نپذیرفته و از پذیرش مسئولیت بیرون از بدخشان خودداری کرده است.