طالبان و شکستن مرز شریعت

در حالی‌که طالبان خود را مدافع اجرای شریعت معرفی می‌کند، گزارش‌ها از پرونده‌ای در دایکندی حکایت دارد که در آن یک زن متأهل با وجود داشتن شوهر قانونی، با فشار برای ازدواج اجباری با فردی دیگر مواجه شده است.

پرونده مربوط به طاووس، زن هزاره‌ای است که بر اساس اطلاعات در دسترس برای فرار از این فشارها ناچار به اختفا شده است. به گفته خانواده او، این زن دارای شوهر قانونی و اسناد رسمی ازدواج است، اما با وجود این وضعیت از سوی طالبان تحت فشار قرار گرفته تا به عقد مرد دیگری در بیاید و همین مسئله نگرانی‌ها درباره امنیت حقوقی او را تشدید کرده است.

در افغانستان تحت اداره طالبان، مسئله تنها وجود قانون نیست، بلکه میزان اجرای آن در برابر نفوذ و قدرت اهمیت تعیین‌کننده دارد. در برخی پرونده‌ها، جایگاه افراد و ارتباطات غیررسمی می‌تواند بر روند رسیدگی اثر بگذارد؛ موضوعی که اعتماد به ساختار عدالت را مستقیماً تحت تأثیر قرار داده است.

این پرونده در نگاه گسترده‌تر، فقط یک اختلاف فردی نیست. تضاد میان ادعای شریعت و سوءاستفاده از قدرت نشان می‌دهد که مرز میان قانون و قدرت در عمل تا چه اندازه مخدوش است.

از سوی دیگر، هویت قومی طاووس نیز به حساسیت این پرونده افزوده است. او از جامعه هزاره است؛ جامعه‌ای که عمدتاً شیعه‌مذهب بوده و در سال‌های گذشته بارها با گزارش‌هایی از تبعیض، فشار و حاشیه‌نشینی مواجه شده است. در نتیجه این پرونده در نقطه‌ای قرار می‌گیرد که هم زن بودن و هم تعلق قومی و مذهبی، وضعیت او را پیچیده‌تر و آسیب‌پذیرتر کرده است.

پرونده طاووس تنها یک خبر نیست؛ نشانه‌ای از وضعیتی است که در آن امنیت حقوقی زنان در افغانستان تضمین نشده و شکاف میان قانون و قدرت همچنان تعیین‌کننده باقی مانده است.

زهرا موسوی