هشدار پارلمان کاتالونیا درباره وضعیت هزاره‌ها

پارلمان ایالت کاتالونیا در اسپانیا با نشر بیانیه‌ای رسمی، نسبت به وضعیت جامعه هزاره در افغانستان زیر اداره طالبان ابراز نگرانی کرده و هشدار داده است که این جامعه همچنان در معرض خشونت و تبعیض سیستماتیک قرار دارد. در این بیانیه تأکید شده که هزاره‌ها به‌گونه تاریخی هدف سیاست‌های حذف، سرکوب و خشونت مبتنی بر هویت قومی و مذهبی بوده‌اند.

این بیانیه که روز سه‌شنبه، ۱۵ ثور، منتشر شد، وضعیت کلی افغانستان پس از رویدادهای سال ۲۰۲۱ را «به‌گونه جدی وخیم» توصیف کرده و افزوده است که کشور با بحران عمیق انسانی، اقتصادی و نهادی روبه‌رو است؛ بحرانی که بیشترین تأثیر را بر افراد غیرنظامی گذاشته است. پارلمان کاتالونیا تصریح کرده که در چنین شرایطی، آسیب‌پذیری اقلیت‌های قومی و مذهبی، از جمله هزاره‌ها، افزایش یافته است.

در بخش دیگری از این بیانیه به پیشینه تاریخی خشونت علیه هزاره‌ها اشاره شده و آمده است که نخستین مرحله خشونت گسترده و سازمان‌یافته علیه این جامعه در اواخر قرن نوزدهم و در دوره حکومت عبدالرحمن خان آغاز شد؛ دوره‌ای که بخش بزرگی از جمعیت هزاره قتل‌عام شدند. به گفته این پارلمان، در قرن نزدهم روند پاک‌سازی قومی به‌گونه سیستماتیک علیه هزاره‌ها اعمال شده بود.

بیانیه افزوده است که در دهه‌های اخیر، به‌ویژه پس از سال ۲۰۰۱ و با شدت بیشتر از سال ۲۰۲۱، هزاره‌ها بار دیگر هدف حملات مرگبار قرار گرفته‌اند. در این میان، حملات انتحاری، کشتارهای جمعی، ترور چهره‌های برجسته جامعه و حمله بر نهادهای آموزشی، مذهبی و صحی از جمله موارد برجسته عنوان شده است.

پارلمان کاتالونیا با استناد به حقوق بین‌الملل گفته است حملاتی که به‌گونه گسترده غیرنظامیان هزاره را هدف قرار داده، می‌تواند در چارچوب نسل‌کشی، جنایت علیه بشریت و جنایت جنگی قابل بررسی باشد. در این بیانیه همچنین نسبت به تداوم خشونت‌ها در غیاب سازوکارهای مؤثر پاسخ‌گویی و ادامه مصونیت عاملان ابراز نگرانی شده است؛ موضوعی که در سال‌های اخیر بارها از سوی نهادهای حقوق بشری نیز مطرح شده است.

این پارلمان در پایان خواستار به‌رسمیت‌شناختن رنج قربانیان هزاره و افزایش تلاش‌های جامعه جهانی برای حفاظت از غیرنظامیان و تضمین احترام به حقوق اساسی آنان شده است.

جامعه هزاره در دو دهه دوره جمهوریت نیز با حملات خونین بر مکاتب، آموزشگاه‌ها، مساجد و سایر اماکن عمومی روبه‌رو بود و بسیاری از باشنده‌گان مناطق هزاره‌نشین بارها هدف حملات هدفمند قرار گرفتند. با تسلط دوباره اداره طالبان، نگرانی‌ها درباره امنیت و حقوق اساسی این جامعه افزایش یافته و تاکنون اقدام مؤثر و شفاف برای جلوگیری از تکرار چنین حملاتی گزارش نشده است.