بلاتکلیفی ۱۱۵ پناهجوی افغانستانی در قرقیزستان

۱۱۵ پناهجوی افغانستانی در قرقیزستان می‌گویند با گذشت بیش از بیست سال از حضورشان در این کشور، همچنان از داشتن وضعیت حقوقی روشن و اقامت پایدار محروم‌اند و زندگی‌شان در حالت تعلیق قرار دارد. آنان تأکید می‌کنند که هیچ جدول زمانی مشخصی برای تعیین تکلیف پرونده‌هایشان اعلام نشده و آینده‌شان در هاله‌ای از ابهام باقی مانده است.

بر بنیاد اطلاعات موجود، کمیشنری عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان همه این افراد را به‌عنوان پناهنده به رسمیت شناخته است؛ با این حال، قوانین داخلی قرقیزستان تاکنون سازوکاری برای اعطای اقامت درازمدت یا تعریف حقوق مشخص برای این گروه فراهم نکرده است. همین خلأ قانونی سبب شده که آنان نه اسناد اقامتی پایدار دریافت کنند و نه مسیر روشنی برای ادغام در جامعه میزبان یا انتقال به کشور ثالث داشته باشند.

این پناهجویان می‌گویند در تمام این سال‌ها هیچ برنامه عملی و زمان‌بندی‌شده‌ای برای حل وضعیت‌شان اجرا نشده و این بلاتکلیفی طولانی‌مدت بر تمام ابعاد زندگی‌شان سایه انداخته است. به گفته آنان، بیش از نیمی از این جمعیت را کودکان و نوجوانانی تشکیل می‌دهند که در همین شرایط نامطمئن به دنیا آمده‌اند و به دلیل محدودیت‌های قانونی، از دسترسی کامل به آموزش و فرصت‌های شغلی محروم مانده‌اند.

برآوردهای غیررسمی نشان می‌دهد که بخش قابل توجهی از این پناهجویان به علت نداشتن اسناد اقامتی معتبر، امکان اشتغال رسمی ندارند و ناچار در مشاغل غیررسمی و کم‌درآمد فعالیت می‌کنند. شماری از خانواده‌ها نیز می‌گویند به دلیل نبود وضعیت حقوقی مشخص، از دریافت خدمات عمومی و اجتماعی محروم مانده‌اند.

در سطح بین‌المللی، پیامدهای انسانی و حقوقی بلاتکلیفی درازمدت پناهندگان بار دیگر مورد توجه قرار گرفته و نهادهای مرتبط بر ضرورت یافتن راه‌حل‌های پایدار برای چنین پرونده‌هایی تأکید کرده‌اند. این پناهجویان از جامعه جهانی، دولت‌های کمک‌کننده و نهادهای بشردوستانه خواسته‌اند برای پایان دادن به وضعیت کنونی، اقدام‌های عملی و مؤثر روی دست گیرند تا این چرخه انتظار طولانی متوقف شود.