پژوهشگر آمریکایی: اشتباهات واشنگتن عامل اصلی فروپاشی جمهوری افغانستان بود

جنیفر بریک مورتازاشویلی، پژوهشگر شناخته‌شده در زمینه حکومت‌داری و مطالعات افغانستان، در گزارشی تازه در مجله «دموکراسی» تأکید کرده است که فروپاشی نظام جمهوری در افغانستان نتیجه سیاست‌ها و طراحی‌های نادرست ایالات متحده آمریکا بود. او روایت‌های رایجی را که دلیل اصلی سقوط نظام جمهوری را به فساد ذاتی یا ضعف فرهنگ سیاسی افغانستان نسبت می‌دهند، رد کرده است.

به باور این پژوهشگر، اشتباهات ساختاری در بازسازی دولت پس از سال ۲۰۰۱، تمرکز قدرت در دست حلقات محدود و بی‌توجهی به تنوع قومی، زبانی و اجتماعی افغانستان، زمینه‌ساز شکل‌گیری نظامی شد که مشروعیت لازم را در میان مردم نداشت. مورتازاشویلی نوشته است که غرب، به‌جای ایجاد ساختارهای بومی و مشارکتی، الگوهای اقتدارگرای گذشته را بازآفرینی کرد و در نتیجه دولتی روی کار آمد که در برابر فشارهای اداره طالبان تاب مقاومت نیاورد.

او افزوده که ایالات متحده درک درستی از واقعیت‌های پیچیده افغانستان نداشت و با نادیده‌گرفتن دیدگاه‌های داخلی، زمینه فروپاشی سریع جمهوری را فراهم ساخت. تحلیل او در حالی منتشر می‌شود که بحث درباره نقش اشتباهات جامعه جهانی در تحولات دو دهه اخیر افغانستان همچنان در محافل دانشگاهی و سیاسی ادامه دارد.