روز جهانی زبان مادری؛ یونسکو: ۴۰ درصد مردم جهان به آموزش به زبان مادری دسترسی ندارند

سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی سازمان ملل متحد (یونسکو) همزمان با ۲۱ فبروری، روز جهانی زبان مادری، اعلام کرد که ناپدیدشدن تدریجی زبان‌ها، تنوع زبانی را در سطح جهان با خطر جدی مواجه ساخته است. این نهاد تأکید کرد که در حال حاضر ۴۰ درصد جمعیت جهان به آموزشی که به زبان مورد استفاده یا قابل فهم آنان باشد، دسترسی ندارند.

روز جهانی زبان مادری در سال ۱۹۹۹ در کنفرانس عمومی یونسکو تصویب شد و از سال ۲۰۰۰ به این‌سو همه‌ساله در کشورهای مختلف گرامی داشته می‌شود. هدف از نام‌گذاری این روز، برجسته‌ساختن اهمیت حفظ زبان‌ها و ترویج آموزش چندزبانه عنوان شده است.

یونسکو باور دارد که تنوع فرهنگی و زبانی نقش اساسی در ایجاد جوامع پایدار دارد. این سازمان در چارچوب مأموریت خود تلاش می‌کند تفاوت‌های فرهنگی و زبانی را که به تقویت مدارا، احترام متقابل و همزیستی کمک می‌کند، حفظ و حمایت کند.

در اعلامیه منتشرشده از سوی این نهاد آمده است که با وجود چالش‌ها، پیشرفت‌هایی در زمینه آموزش چندزبانه، به‌ویژه در دوره‌های ابتدایی، صورت گرفته و آگاهی جهانی نسبت به اهمیت آموزش به زبان مادری رو به افزایش است.

خالد العنانی، مدیرکل یونسکو، به همین مناسبت گفته است که این سازمان با قراردادن جوانان در محور راه‌حل‌ها، خواهان سرمایه‌گذاری بیشتر برای انتقال زبان‌ها به نسل‌های بعدی است. او تأکید کرده که تنوع زبانی ستون صلح، کرامت انسانی و شمولیت اجتماعی است و هیچ صدایی نباید از روایت مشترک بشریت حذف شود.

افغانستان نیز به‌عنوان کشوری با بافت چندزبانه و چندفرهنگی، نمونه‌ای از اهمیت حفظ و تقویت زبان‌های مادری در راستای تحکیم همزیستی و دسترسی عادلانه به آموزش به‌شمار می‌رود.