یوناما: پنج میلیون مهاجر در دو سال اخیر به افغانستان بازگشته‌اند

دفتر هیأت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) اعلام کرده است که در دو سال اخیر حدود پنج میلیون مهاجر به کشور بازگشته‌اند؛ روندی که به گفته این نهاد، عمدتاً در پی اخراج‌های اجباری از کشورهای همسایه و وضع محدودیت‌های سخت‌گیرانه مهاجرتی شکل گرفته است.

بر بنیاد معلومات منتشرشده از سوی یوناما امروز سه‌شنبه (۵ حوت)، تنها در سال ۲۰۲۵ میلادی حدود ۲.۷۸ میلیون تن به افغانستان برگشته‌اند که از این میان ۱.۸۸ میلیون نفر از ایران و ۸۹۹ هزار نفر دیگر از پاکستان وارد کشور شده‌اند. این ارقام نشان‌دهنده فشار فزاینده بر گذرگاه‌های مرزی و ساحات پذیرش در داخل افغانستان است.

یوناما افزوده است که از مجموع بازگشت‌کنندگان در سال گذشته، ۲.۳ میلیون تن فاقد اسناد رسمی بوده‌اند و ۴۸۴ هزار نفر دیگر با مدارک معتبر وارد کشور شده‌اند. افراد بدون اسناد رسمی پس از بازگشت با مشکلات جدی در دسترسی به خدمات اساسی، فرصت‌های معیشتی و حمایت‌های حقوقی روبه‌رو هستند؛ چالشی که آنان را در وضعیت آسیب‌پذیری شدید قرار می‌دهد.

این نهاد ملل متحد تأکید کرده است که سازمان‌های وابسته به ملل متحد تلاش‌های هماهنگ برای ارائه کمک‌های اضطراری را افزایش داده‌اند، اما گستردگی بحران به‌مراتب فراتر از ظرفیت و منابع موجود است. به گفته یوناما، کمبود شدید بودجه سبب شده که کمک‌ها پاسخ‌گوی تمامی نیازمندان نباشد.

در گزارش یوناما آمده است که زنان، دختران و کودکان با خطرات مضاعف مواجه‌اند. نزدیک به یک‌سوم بازگشت‌کنندگان را زنان و دختران تشکیل می‌دهند و کودکان زیر ۱۷ سال، به‌ویژه کودکان بی‌سرپرست یا جداشده از خانواده، به حمایت فوری حفاظتی، خدمات جست‌وجوی خانواده و حمایت‌های روانی-اجتماعی نیاز دارند.

در شرایطی که ساختارهای خدماتی در داخل کشور با محدودیت‌های گسترده روبه‌رو است و اداره طالبان نیز تاکنون برنامه جامع و شفافی برای ادغام پایدار بازگشت‌کنندگان ارائه نکرده، نگرانی‌ها درباره افزایش فقر، بی‌جاشدگی داخلی و آسیب‌های اجتماعی در میان این جمعیت رو به افزایش است.