طرح پنج‌ماده‌ای چین و پاکستان برای مهار بحران خلیج فارس

وزیران امور خارجه چین و پاکستان از ارائه یک ابتکار پنج‌ماده‌ای برای برقراری آتش‌بس و بازگرداندن صلح و ثبات در منطقه خلیج فارس و خاورمیانه خبر داده‌اند. این طرح بر توقف فوری درگیری‌ها، آغاز گفت‌وگوهای سیاسی و تضمین امنیت غیرنظامیان و آبراه‌های بین‌المللی تمرکز دارد.

بر بنیاد بیانیه وزارت امور خارجه چین که پس از دیدار دو طرف منتشر شد، نخستین محور این طرح توقف فوری خصومت‌ها است. دو کشور خواستار آتش‌بس بی‌درنگ و پایان جنگ شده و تأکید کرده‌اند که کمک‌های بشردوستانه باید بدون مانع به تمام ساحات آسیب‌دیده برسد.

در بخش دوم، بر آغاز هرچه سریع‌تر مذاکرات صلح تأکید شده است. در این طرح، حفظ حاکمیت، تمامیت ارضی، استقلال ملی و امنیت ایران و سایر کشورهای حوزه خلیج فارس مورد توجه قرار گرفته و گفت‌وگو و دیپلماسی به‌عنوان یگانه راه عملی حل اختلافات معرفی شده است. همچنان از طرف‌های درگیر خواسته شده در جریان مذاکرات از تهدید یا استفاده از زور خودداری کنند.

سومین محور این ابتکار، حفاظت از غیرنظامیان و اهداف ملکی است. چین و پاکستان از تمامی طرف‌ها خواسته‌اند حملات بر افراد ملکی و تأسیسات حیاتی مانند انرژی، آب‌شیرین‌سازی، برق و نیز تأسیسات هسته‌ای صلح‌آمیز را متوقف کرده و به اصول حقوق بین‌الملل بشردوستانه پابند بمانند.

در بخش چهارم، بر اهمیت امنیت آبراه‌های بین‌المللی به‌ویژه تنگه هرمز تأکید شده است. این آبراه یکی از مسیرهای مهم تجارت جهانی کالا و انرژی به‌شمار می‌رود. دو کشور خواهان تأمین امنیت کشتی‌ها و خدمه، فراهم‌سازی عبور مصئون کشتی‌های تجاری و بازگشت سریع ناوبری عادی در این مسیر شده‌اند.

پنجمین و آخرین محور این طرح، حمایت از چندجانبه‌گرایی و تقویت نقش سازمان ملل متحد است. چین و پاکستان اعلام کرده‌اند که ایجاد یک چارچوب جامع صلح بر بنیاد اصول منشور سازمان ملل متحد و حقوق بین‌الملل می‌تواند زمینه‌ساز صلح پایدار در منطقه باشد.