د ترکي مقام توند غبرګون د نتانیاهو د څرګندونو په وړاندې

يو لوړپوړي ترکي چارواکي د اسرایيلو د لومړي وزير بنيامين نتانیاهو وروستيو څرګندونو ته په غبرګون کې د تلابيب تګلاره د انقرې او سيمې پر وړاندې غيرمنطقي او بېثباته وبلله.
برهانالدين دوران، چې د ترکيې د ولسمشرۍ ماڼۍ د اړيکو ادارې مشر دی، وويل چې د اسرایيلو دوامداره دريځ د ترکيې د سيمهييز ځواک او نقش په وړاندې د سپکاوي چلند دی. ده ټينګار وکړ چې دغه پاليسيانو په وروستيو کلونو کې د منځني ختيځ پراخې بېثباتۍ ته لاره هواره کړې ده.
دغه ترکي چارواکي زياته کړه چې انقره د رجب طيب اردوغان په مشرۍ ځان د سيمهييز صلح او ثبات تضمين ګڼي، خو د ده په وينا د نتانیاهو کابينه د فلسطين او سوريې د وينې بهېدو، درد او رنځ اصلي عامل دی او د يوې اشغالګرې قوې په توګه شتون لري. دوران د روانو پېښو په اړه وويل چې دا “د تاريخ له تر ټولو وحشتناکو نسلوژنو” څخه يوه ده او د اسرایيلو د چارواکو خبرې د نورو د پراختيا غوښتنې پر ضد، له واقعي وضع سره مطابقت نه لري.
هغه زياته کړه چې تلابيب په تېرو دوو کلونو کې د څو منځني ختيځ هېوادونو پر وړاندې جګړهپالۍ کړې ده، او دا حالت نه يوازې د سيمې لپاره، بلکې د اسرایيلو د اوسېدونکو لپاره هم فاجعهييزې پايلې لرلې دي. د ده په وينا، دا څرګندونې او “بېارزښته چلونه” به د ترکيې د فلسطينايانو له ملاتړ څخه مخه ونه نيسي.
دغه غبرګون وروسته له هغې راوپارېد چې نتانیاهو تازه د يونان د لومړي وزير او د قبرس له ولسمشر سره په اشغال شوې بيتالمقدس کې ناسته وکړه. د دې ناستې په وروستۍ اعلاميه کې د درې واړو لورو ترمنځ د امنيتي او تخنيکي همکارۍ د پراخېدو ټينګار شوی دی.
د اسرایيلو لومړي وزير په دې ناسته کې ادعا وکړه چې د دې هېوادونو پر ځواک او همکارۍ تکيه به سوله او ثبات رامنځته کړي، او په غيرمستقيم ډول يې له هغو هېوادونو نيوکه وکړه چې ګواکې د امپراتوريو د بيا راژوندي کولو په لټه کې دي. د عبري ژبو رسنيو د راپور له مخې، اشاره يې ترکيې ته وه.
نتانیاهو، پرته له دې چې د تلابيب د سيمهييزو کړکېچونو په رول اشاره وکړي، وويل چې اسرایل د شخړو په لټه کې نه دی او غواړي سوله، ثبات او د اوبو د لارو ساتنه تضمين کړي. نوموړي د يونان او قبرس همکاري يو “ائتلاف” وبلله او هيله يې څرګنده کړه چې دا اتحاد به نه ازمايل کېږي.
په عين حال کې، د عبري رسنيو د راپورونو له مخې اسرایل، يونان او قبرس په ختيځ مدیترانه کې د يوې ګډې چټک غبرګون ځواک د جوړېدو پلان لري. د “يديعوت آحارانوت” ورځپاڼې د راپور له مخې، دغه ځواک به د ځمکني، هوايي او بحري ځواکونو په ګډون، له زرګونو عسکرو سره د يونان، قبرس او اشغال شويو سيمو په ټاپوګانو کې ځای پر ځای شي. د دې اقدام اصلي موخه د ترکيې پر وړاندې د مقابله په توګه ياد شوې ده.




