ډنمارک او ګرینلنډ: د ګرینلنډ حاکمیت د خبرو وړ نه دی
د ډنمارک او ګرینلنډ مشرانو د پنجشنبې په ورځ د ګرینلنډ د حاکمیت د بدلون په اړه هر ډول بحث رد کړ او وویل چې د دې سیمې ځمکنۍ بشپړتیا د دوی لپاره د خبرو وړ موضوع نه ده او د دوی د «سور کرښې» په توګه پاتې کېږي.
دا غبرګون وروسته له هغې څرګند شو چې د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ وویل، له د ناټو له عمومي منشي سره یې د ګرینلنډ د راتلونکي په اړه د یوې هوکړې لپاره پر یو چوکاټ تفاهم کړی دی؛ هغه هوکړه، چې د ټرمپ په وینا، کولی شي امریکا ته په بشپړه توګه د دې سیمې د لاسرسي امکان برابر کړي. ټرمپ د فاکس بیزنس شبکې سره په مرکه کې ټینګار وکړ چې امریکا به په ګرینلنډ کې هر چاړه نظامي لاسرسی ولري چې وغواړي.
ګرینلنډ یو نیمه خپلواک سیمه ده چې د ډنمارک تر واک لاندې ده، او دا هېواد د ناټو غړی هم دی. خو لا تر اوسه د هغې احتمالي هوکړې جزئیات چې ټرمپ ورته اشاره کړې، څرګند نه دي.
د دغو څرګندونو په غبرګون کې، د ناټو ویاندې الیسن هارت وویل چې د ناټو عمومي منشي مارک روته د امریکا له ولسمشر سره په خبرو کې د ګرینلنډ د حاکمیت په اړه هېڅ ډول مصالحه نه ده یاده کړې.
د ګرینلنډ لومړي وزیر، ینس فریدریک نیلسن، هم وویل چې د داسې هوکړې په اړه هېڅ مشخص معلومات نه لري او زیاته یې کړه: «زه نه پوهېږم چې په دې هوکړه یا معامله کې د زما د هېواد په اړه څه ویل شوي دي.»
د ډنمارک لومړۍ وزیرې، مته فریدریکسن، د شمالي قطب امنیت د ټولو ناټو غړو لپاره ګډ اړخ وباله او ویې ویل چې د امریکا د ولسمشر او د ناټو د عمومي منشي ترمنځ خبرې په دې اړه طبیعي دي. هغې ټینګار وکړ چې د روته او ټرمپ د لیدنې له مخکې او وروسته دواړو وختونو کې یې اړیکه درلوده او ورته ډاډ ورکړل شوی چې د حاکمیت موضوع په هیڅ ډول د خبرو برخه نه وه.
فریدریکسن یو ځل بیا ټینګار وکړ چې «موږ نشو کولای د خپل حاکمیت په اړه خبرې وکړو»، خو وویل چمتو ده چې د شمالي قطب د امنیت د پیاوړتیا په اړه بحث وشي، په دې شرط چې د هر ډول خبرو پر مهال د ډنمارک او ګرینلنډ د ځمکنۍ بشپړتیا درناوی وشي. نیلسن هم وویل چې ګرینلنډ د لا ښه شراکت لپاره تیار دی، خو حاکمیت یې د خپلې سور کرښې په توګه ګڼي.
